home / wandelpaden / wandelroutes

Schoklandpad

Afstand 7 km
Honden aangelijnd toegestaan Geschikt voor nordic-walking Contact Plattegrond
Contactpersoon
Geke van der Veen
Schokkerringweg 29
8307 RB Ens
Telefoon: 0527-251363

Introductie

Het Schoklandpad die bij museum Schokland in Ens begint, leidt u door de agrarische velden ten oosten van de grootste woonterp van het voormalig eiland Schokland. Lees meer..

Karakter

Vanaf de parkeerplaats van museum Schokland, loopt u in enkele minuten naar de eerste boerenkavel op de route. Daarbij wordt het meer dan duidelijk dat u op de voormalige zeebodem loopt Lees meer..

Deelnemers

Het Schoklandpad loopt over de kavels van vijf akkerbouwers van de tweede generatie boeren in de Noordoostpolder; zonen en dochters van pioniers die zich hier destijds vanuit alle windstreken vestigden om het land te cultiveren. Lees meer..

Sponsors





Museum Schokand
Middelbuurt 3
8319AB Schokland


Grotere kaart weergeven

Het Schoklandpad dat bij museum Schokland in Ens begint, leidt u door de agrarische velden ten oosten van de grootste woonterp van het voormalig eiland Schokland. U loopt onder meer over zowel biologisch als gangbaar bewerkte landbouwkavels, langs fruitboompjes, en een hydrologische zone. De Schoklandroute biedt dus volop variatie in natuur- en cultuurbeleving. De wetenschap dat u wandelt over veel verborgen historie in de Schokker aarde, geeft daaraan bovendien extra glans!

Vanaf de parkeerplaats van museum Schokland, loopt u in enkele minuten naar de eerste boerenkavel op de route. Daarbij wordt het meer dan duidelijk dat u op de voormalige zeebodem loopt. Aan uw rechterhand verheft de grootste woonterp van het voormalig eiland Schokland zich fier boven het landschap. Met het oorspronkelijke kerkje als magistrale blikvanger. Hier woonden tot 1859 zo'n 350 mensen die leefden van de visserij. De overheid verordonneerde de ontruiming van het eiland vanwege overstromingsgevaar en de grote armoede van de bewoners: in de laatste twintig jaar leefde de helft van hen van 'de bedeling'. Schokland werd in 1995 een officieel werelderfgoed.

Laat u uw blik gaan langs de verdere 'kustlijn', ziet u het woonterpje 'De Zuidert' en daarna de dijk die als een stevig groen lint de polder omsluit. Ook de vele schelpen in de grond vallen op. De gelukkige wandelaar vindt nog een oude potscherf of een pijpenkopje! Links van het wandelpad passeert u traditionele akkerbouwgewassen zoals uien, aardappelen, tarwe en suikerbieten. Maar ook een perceel met geënte fruitboompjes die elke twee jaar worden gerooid ten behoeve van verkoop aan fruittelers.
Na twee kilometer weer bij de Schokkerringweg aangekomen, steekt u een slootje over en vervolgt u de route via een kavel waar biologische landbouw wordt bedreven. Kenmerkend zijn de talrijke wilde planten die in het voorjaar en zomers uitbundig op de natuurlijk bemeste akkerranden bloeien. Op de akker zelf worden gewassen als wortelen, witlof en luzerne geteeld. Het wieden van de akker kost veel tijd. Grote kans dat in de zomermaanden de noeste arbeid van wieders op dit land is te aanschouwen. Over deze kavel loopt overigens ook een gedeelte van het naburige, en eerste (!), Kuierlattenpad De Oorsprong. Bijna bij de tocht (brede sloot) aangekomen, kunt u even uitrusten in een replica van een zogenoemde schaftkeet (waarin de polderpioniers destijds schaftten bij het droogleggen en in cultuur brengen van de landbouwgrond).
Via een bruggetje en langs een natuurvriendelijk beheerde tocht buigt het pad zich weer in de richting van Schokland.

De aanleg van de Noordoostpolder maakte van Schokland een eiland op het droge, met alle gevolgen voor de waterhuishouding. Waar het eiland eeuwenlang stand hield tegen het water van de Zuiderzee, ging het bijna ten onder aan het lage waterpeil voor de landbouw in de polder. Het veeneiland ging inklinken. Waterschap Zuiderzeeland heeft meegewerkt om te voorkomen dat het eiland nog verder zakt. Schokland en een groot omringend gebied werd onttrokken aan de landbouw en het grondwaterpeil hersteld. De Schokkertocht waar u nu staat, voert water aan voor de vernatting van het gebied.
Bij veel tochten vervangt het waterschap de houten of betonnen oeverrand door een duurzame oever. Zo ook bij de Schokkertocht. De traditionele berm is verruimd tot een plasberm van twee meter breed, die zo'n 30 centimeter diep is. Het ondiepe water is het leefgebied van waterdiertjes, zoals libellelarven, waterkevers en jonge vis. Daarnaast biedt de glooiende oever meer ruimte aan planten en dieren. Otters, reeën en kikkers kunnen makkelijk het water in en uit, libellen scheren over het ondiepe water, vlinders en allerlei andere insecten zoeken nectar bij de bloeiende oeverplanten. De oevers van de tocht worden om en om gemaaid, waardoor vogels als de kleine karekiet en de rietgors volop de kans krijgen in het riet te nestelen.


Ondertussen bereikt u de akkers van twee agrariërs die op de 'gangbare manier' boeren. Afhankelijk uiteraard van het jaargetijde waarin u dit Schoklandpad afstruint, kunnen gewassen als aardappelen, uien, witlof, winterwortelen en tarwe u hier bijna lachend toewuiven.

Nadat u vervolgens een stukje langs de Oud Emmeloorderweg heeft gelopen, loopt u links het schelpenpaadje op. Het ligt op een dijkje dat vroeger de zee van het land scheidde. Aan uw rechterhand het wat glooiende oude eiland. Links een hydrologische zone. Deze waterrijke velden vormen een niet toegankelijk, maar vanaf hier wel prachtig waarneembaar natuurgebied. Ze worden nat gehouden om te voorkomen dat het uit veenlagen bestaande eiland Schokland verder in de grond zakt. Sinds de drooglegging van de Noordoostpolder heeft zich al een daling van twee meter voorgedaan! Ook oudere dijkjes zijn in deze velden gereconstrueerd. Ze beschermen de omringende akkers tegen overtollig water. Groot bijkomend voordeel van de bewatering is dat het geen zuurstof doorlaat, waardoor de archeologische rijkdom in de bodem goed geconserveerd blijft! Een route langs prachtig natuurschoon, unieke cultuur en over onzichtbare bodemschatten… Een aanrader voor zowel de nuchtere als romantisch aangelegde wandelaar!

Het Schoklandpad loopt over de kavels van vijf akkerbouwers van de tweede generatie boeren in de Noordoostpolder; zonen en dochters van pioniers die zich hier destijds vanuit alle windstreken vestigden om het land te cultiveren. Zij hebben de boerderijen van hun ouders in dit nieuwe land overgenomen, voelen zich bevoorrecht in zo'n prachtig gebied te wonen en te werken en willen deze unieke landschapsbeleving delen met anderen. Enthousiast gemaakt door de initiatiefnemers van de eerste Kuierlattenroute verderop aan de Schokkerringweg, zetten zij aansluitend aan het pad De Oorsprong daarom het Schoklandpad uit.

De wandeling leidt onder meer over de grond van Wim en Geke van der Veen. Geke is onder meer actief als gids op Schokland en weet fascinerend te verhalen over de inrichting van het gebied. 'De oorspronkelijke arbeiderswoningen langs de route zeggen iets over hoe er gedacht werd, direct na de Tweede Wereldoorlog: men ging er toen nog van uit dat een boer arbeiders nodig had! Die woningen zie je bovendien vooral waar de grotere landbouwbedrijven lagen, wat verder uit de bebouwde kom; de kleinere bedrijven waren dichterbij de bebouwde kom gevestigd, waardoor de arbeiders per fiets vanuit het dorp konden komen. Auto's waren er hier toen nog weinig. Je ziet aan de inrichting van Oostelijk Flevoland dat er twintig jaar later al heel anders werd gedacht; de ontwikkelingen van de mechanisatie in de landbouw en de welvaart namen sterk toe.'

Wim: 'De eerdere inrichting van de Haarlemmermeerpolder was een beetje een wilde toestand geworden, met bijna ongelimiteerde ruimte voor particulier initiatief. In de Noordoostpolder wilde men het daarom meer gestructureerd aanpakken. Gevolg: alles werd van bovenaf opgelegd. Dat ging ver. Er was een strenge selectie voor vestiging in dit nieuwe land. De kasten van de vrouwen werden zelfs opengetrokken om te kijken of men wel netjes genoeg was. Ook je religie speelde een rol, evenals je afkomst: als je 'van zand' kwam, hoefde je niet te rekenen op een 'klei-boerderij'. Kwam je in aanmerking voor een boerderij alhier, behoorde je dus tot 'de uitverkorenen'.

Er is veel veranderd in de afgelopen vijftig jaar. Begin 21ste eeuw werken boeren grotendeels alleen en lopen er wandelaars in plaats van arbeiders door het boerenveld. Een beetje 'uitverkoren' voelen Wim en Geke zich echter wel. Wim: 'Wat is er mooier dan een prachtig tarweveld, wuivend in de wind? En wat is er lekkerder dan de geur van suikerbieten en uien bij het rooien in september? Het is een voorrecht om hier te wonen. Dat privilege willen we delen met wandelaars. Onze medewerking aan de Kuierlatten zien we ook een beetje als een postuum eerbetoon aan onze ouders en aan al die anderen die meegewerkt hebben aan de bouw van de Noordoostpolder. Het is toch vrij uniek wat hier is neergezet.'

Ook de trots van de vijf deelnemende akkerbouwers op het vak speelt een rol om wandelaars op de akkers toe te staan. 'We zijn eerlijk bezig en willen dat laten zien. Je streeft naar een zo hoog mogelijke opbrengst met zo min mogelijke gewasbeschermingsmiddelen en onder onvoorspelbare weersomstandigheden. Dat is de sport, dat is het leuke van het vak. We doen dat ook goed. We zijn HACCP-gecertificeerd, wat staat voor voedselveiligheid en de traceerbaarheid van de producten in de gehele voedselketen. Aan Nederlandse producten mankeert eigenlijk nooit wat. De eisen zijn streng. In Nederlandse winkels liggen echter nog steeds producten uit landen waar met andere middelen en onder minder strenge voorwaarden wordt geteeld. Dat is wel eens frustrerend, maar het zij zo. Als het imago van de Nederlandse landbouw bij de consument, mede door dit soort wandelingen, echter kan verbeteren, is dat mooi meegenomen. Wij staan in ieder geval open voor een praatje met iedereen. We leggen graag uit wat we doen.'

 

1 2 >>

TerugTerug naar overzicht